XX Игры Манчаары

ХХ МАНЧААРЫ СПАРТАКИАДАТЫГАР ПУТЕВКА ИҺИН КИИРСИИ САЛҔАНАР

Егор НИКОЛАЕВ суруйуута

 

Кулун тутар 6-9 күннэригэр XX-с үбүлүөйдээх Манчаары спартакиадатыгар сүүмэрдиир күрэх хотугу многоборьеҕа буолан ааста. Урукку өттүгэр многоборье биир көрүҥ быһыытынан зачет биэрэр этэ, быйылгытган туспа таһааран хотугу многоборье бары көрүҥүн барытын киллэрэн биэс түһүмэххэ күрэхтэһии бары саастарга барьҥыгар ыытылынна. Быйылгы Манчаары оонньууларын уратыта манна буолуоҕа.

Балаһыанньаҕа суруллубутунан биэс көрүҥ түмүгүнэн бары саастарга 16 иһигэр киирбит спортсменнар финалга киирдилэр. 16 иһигэр киирэргэ хастыы да кьгггааччьшы аҕалбьгггар. Биһиги улуус тренер Р.В. Григорьева салалтатынан эрдэттэн сүүмэрдиир, эрчиллэр түһүмэҕи ааһан бэлэмнээх тиийбиттэрэ. Сүрүн хамаандаҕа Бүлүү педколлеһыгар үөрэнэ сылдьар Айаан Чоросов холбоһон биэрдэ. Барыта аҕыс спортсмен кытынна.

1999 с.т. кыргыттарга Намтан Настя Нюккянова, Үөһээ Бүлүүттэн Наташа Харабынова, Оля Петрова кытыннылар. Кыргыттар бөлөхтөрүгэр 45 кыыс күрэхтэстэ. Хотугу ыстаныыга Настя бэһис миэстэ буолан төһө да сааһынан атыттардааҕар кыратын иһин олус үчүгэй ыстаныыны көрдөрдө. Наташа 13-с, Оля 23-с миэстэ буоллулар. Бу көрүҥҥэ Нерюнгри кыргыттара үс бастакы миэстэлэри ыллылар. Иккис көрүҥ Чочур Мырааҥҥа 2 км-га сүүрүү ыьггылынна. Манна Настя кыайыыны ситистэ. Наташа 10-с, Оля 28-с миэстэ буоллулар. Маамыкта быраҕыытыгар ханнык баҕарар спортсмен киллэрбэккэ бүтэһик миэстэ да буолуон сөп. Халлаан туругуттан олус тутулуктаах көрүҥ, ол да курдук 45 кыыстан аҕыс эрэ кыыс киллэрдэ. Биһиги кыргыттарбыт киллэрбэтилэр. Сүгэ быраҕыытыгар Настя — 25, Наташа -15, Оля — 34 миэстэ буоллулар. Бу көрүҥ техникатыгар өссө да үлэлэһиэххэ наадата көстөр. Бастаабыт кыыс 76 миэтэрэни быраҕар буоллаҕына биһиги үчүгэй көрдөрүүбүт 43 м тиийэр.

Бүтэһик көрүҥ наарта ойуута. Настя 130-ту ойон онус, Наташа 151-ри ойон ахсыс, Оля 102-ни ойон 18-с миэстэ. Кыргыттарга үчүгэй көрдөрүүлээх Настя Нюккянова биэс көрүҥ түмүгүнэн тохсус миэстэ буолла, бу олох үчүгэй көрдөрүү. Настя күһүҥҥэтгэн саҥа дьарыктанар, Наташа уопсай түмүккэ 12-с миэстэ буолан иккиэн путевка ыллылар, салгыы дьарык эрэ күүтэр. Оля 28-с миэстэ буолан орто көрдөрүүлээх күрэҕи түмүктээтэ.

Уолаттарга спорт маастара, СР сүүмэрдэммит хамаандатын чилиэнэ 2 №-дээх орто оскуола үөрэнээччитэ Павлик Егоров, Мичил Лазарев, В. Поскачин, К. Руфов улуус чиэһин көмүскээтилэр. П. Егоров ыстаныыга үһүс, 2 км сүүрүүгэ иккис, маамыкта быраҕыытыгар бэһис, сүгэ быраҕыьпъггар үһүс, наарта ойуутугар бастакы буолан уопсайа 14 очколаах, иккис миэстэ буолбут Нерюнгри уолун сыалай 9 очконан куоһарда, онон республикаҕа лидер буоларын өссө төгүл дакаастаата. Мичил Лазарев ойууга 15-с, сүүрүүгэ 7-с, маамьпсга быраҕыытыгар 8- с, сүгэ быраҕыытьҥар 42-с, наартаҕа 20-с буолан уопсай түмүгүнэн 13-с буолан путевка ылла. Мичил сааһынан икки-үс сыл балыс буолан сүгэтигэр күүһэ тиийбэккэ арыый ыраах хаалла. В. Поскачин 30-с, К. Руфов 33-с, К. Морфунов 42-с буоллулар. Онтон ыстаныыга (үстэ куобахтааһын) В. Поскачин, К. Руфов утуу-субуу Саха республикатын рекордун үс төгүл куоһардылар. Коля Руфов үһүс холонуутугар 10 м 56 см Саха республикатыгар саҥа рекорду олохтоото. Үһүс миэстэҕэ П. Егоров тахсан куобахха Үөһээ Бүлүү үс уола үһүөн пъедестал үрдүк үктэлигэр турдулар.

Дьахталларга Лариса Михалева-Евдокимова быйыл даҕаны сыал-сорук туруорунан сөптөөх форматыгар киирэн эрэрин көрдөрөн ыстаныыга үһүс, сүүрүүгэ тохсус, маамыкта быраҕыытыгар төрдүс, сүгэ быраҕыытыгар үһүс, наартаҕа ахсыс буолан уопсайа 27 очколаах иккис буолбут кыыһы 18 очконан куоһаран бастакы миэстэҕэ таҕыста. Дьахталларга иккис киһибит Мария Григорьева 29-с миэстэ буолан, ыраах хаалла. Былаан быһыытынан Паша Григорьева кыттыахтааҕын сборга сылдьар буолан кьгггыбата. Барьгга 34 спортсмен күрэхтэстэ.

Эр дьоҥҥо улуустан Степан Васильев, Дүллүкүттэн Айаан Чоросов кытгыыны ыллылар, биэс көрүҥ түмүгүнэн А. Чоросов ордук кытынна, ыстаҥаҕа 8-с, сүүрүүгэ 16-с, маамыктаҕа 26-с, сүгэҕэ 13- с, 535 наартаны ойон иккис буолан 65 очколаах бэһис миэстэҕэ таҕыста. Бу үчүгэй көрдөрүү, иккис спортсмент Дүллүкү орто оскуолатын физкультураҕа учуутала С. Васильев ыстаҥаҕа иккис, сүүрүүгэ 43-с, маамыктаҕа үһүс, сүгэҕэ — 170 м быраҕан бастакы миэстэ, 200 наартаны ойон 25-с миэстэ, уопсай түмүккэ 76 очколанан алтыс миэстэ буолла.

Хамаанданан түмүккэ 10 очколаах Нерюнгри бастакы миэстэ, 16 очколаах Үөһээ Бүлүү иккис, 31 очколаах Горнай үһүс буоллулар. 40 очколаах Мэҥэ-Хаҥалас хамаандата төрдүс, Нам 41 очколаах бэһис, Дьокуускай, Бүлүү, Чурапчы таҕыстылар. Нерюнгри, Үөһээ Бүлүү, Горнай, Мэҥэ-Хаҥалас, Чурапчы хамаандалара толору түөрт путевканы ыллылар. Салгыы улууспут хамаандата Манчаары спартакиадатыгар ситиһиилээхтик кыттарыгар баҕарыаҕыҥ.

«Үөһээ Бүлүү» хаһыат. – 2017, кулун тутар 21 к.. – с 3